فى الحال از بغداد به جانب اصفهان بيرون رفت ، و مردم از دست وى خلاص شدند . و از جمله وقايع اين سال آنكه در ماه ذيحجهء سال قبل از اين ، ملك بغدوبن « 1 » فرنگى ، صاحب بيت المقدس ، كه به عزم تسخير بلاد مصر با لشكرى انبوه متوجّه آن ديار بود ، موقعى كه از برابر قصبهء تنّيس « 2 » ، از نهر نيل مصر ، مىگذشت ، اتفاقا در همان منزل دنبلى كه داشت شكافت و آن مقدار خون از وى رفت كه قوّت از وى ساقط شد و يقين به مرگ خود كرده به جانب بيت المقدس بازگشت . مقارن اين حال كه ملك بغدوبن به بيت المقدس آمد ، قمّص ، صاحب رها « 3 » ، يعنى اميرى كه مدتى در بند جكرمش سلجوقى بود و امير جاولىسقاووا « 4 » او را از آن بند خلاص كرده بود ، در وقتى كه در موصل بود ، چنان كه سابقا تفصيل آن گذشت ، به قصد زيارت بيت المقدس رسيد « 5 » ، و ملك بغدوبن در وقت مردن ، بيت المقدس را به او وصيّت كرد و وى را به جاى خود به حكومت آن بلده نشانيد . در اين اثنا ، اتابك طغتكين سلجوقى ، حاكم دمشق ، به قصد گرفتن بيت المقدس به حدود دير ايّوب رسيده شروع در تاخت و تاراج آن ديار نموده ، و هنوز فوت بغدوبن بر وى ظاهر نشده بود ، كه فرنگيان با او در مقام صلح شده كس نزد او فرستادند ؛ و اتابك خواست مصالحه نمايد ، كه بر وى ظاهر شد كه ملك بغدوبن از ميان رفته و اين ملايمت از جانب قمّص ، يعنى امير رها ، است ؛ در مقام مضايقه شده گفت : « مصالحهء ما و شما موقوف به آن است كه جبل عوف ، شهر حنّانه « 6 » ، قصبهء صلت « 7 » ، و غور « 8 » ، كه قبل از اين داخل ولايت دمشق بود ، به ما دهند » . قمص قبول نكرده شروع در اظهار قوّت و شوكت نمود . پس ، اتابك شروع در تاخت و تاراج نمود و به جانب طبريه رفت و آن شهر را غارت نمود و اموال و اسباب بسيار به دست آورده ، بعد از آن ، به عسقلان ،

--> ( 1 ) . يا " بردويل " ، يا " بلدوين " . نام پنج تن از فرمان‌روايان قدس . ( 2 ) . تنّيس : شهرى است از جزاير بحر روم كه جامه‌هاى گران‌بهاى آن ، موسوم به " تنّيسى " معروف بوده است . ( منتهى الارب ) ( 3 ) . شهرى قديمى در بين النهرين شمالى ، اكنون در محل شهر اورفه . يونانيان آن را ارسّا مىناميدند . در افسانه‌ها بناى آن را به نمرود نسبت داده‌اند و در عهد عتيق هم ذكر آن رفته . رها در تاريخ تمدن جهان ، نقش عمده‌اى داشته ؛ چه ، اين شهر در حد فاصل بين تمدن يونان و تمدن شرق واقع بوده است . ( 4 ) . ابن اثير به صورت " جاولىسقاووه " آورده است . ( 5 ) . بنابه تصريح ابن اثير ، قمص براى زيارت قمامه ، بزرگترين كنيسهء نصارى واقع در بيت المقدس ، به اين شهر آمده بود . ( 6 ) . م : حنانيه ، ق : خنانيه ؛ ش : حناقيه . ناحيه‌اى در غرب موصل . - ياقوت ، معجم البلدان ، ذيل حنانه . ( 7 ) . شهر و قلعه‌اى در اردن ، در قسمت جنوب عجلون ، مقابل شهر اريحا ( محمد خليل پاشا ، بلدانية فلسطين العربية ، ص 188 ) . ( 8 ) . شهرى در شام در نزديكى زغر و اريحا ( - اصطحزى ، ترجمهء المسالك و الممالك ، ص 62 ) .